Bộ môn võ truyền thống và những lò vật ngày xưa

, lại đặc biệt chú trọng phương pháp huấn luyện cho sử dụng thành thạo các miếng sở trường và phong cách đạo đức thi đấu.

7-1427777748_660x0

Vật là vừa là lại vừa là môn võ cổ truyền, đồng thời cũng là trò chơi dân gian phổ biến trong các hội hè đình đám, nhất là vào các dịp lễ tết. Mà vùng đất Bắc Giang xưa vốn là phên dậu quan trọng của cửa ngõ phía Bắc nước ta, từ cổ xưa đã là miền đất võ, vì thế nhiều làng xã ở địa phương này có lò vật võ nổi tiếng hoạt động có quy củ. Tiêu biểu phải kể đến 3 lò vật ở: xã Ngọc Châu, huyện Tân Yên; làng Cẩm Bào, xã Xuân Cẩm, huyện Hiệp Hòa và làng Mỹ Phúc, xã Đào Mỹ, huyện Lạng Giang. Sự nổi tiếng ở các lò vật này không chỉ nhờ vào những cuộc đọ sức thi tài để nhanh chóng giành chiến thắng, mà còn về phong cách đạo đức và phương pháp huấn luyện trồng người.
Tuy lò vật xã Ngọc Châu, là lò vật được kế thừa truyền thống thượng võ từ các lò vật của làng Vân Cầu, xã Song Vân và làng Dinh, xã Cao Xá, huyện Tân Yên. Nhưng trước khi vào học các học trò còn được các thầy truyền dạy cho cách chữa chấn thương, luyện dưỡng sinh chữa bệnh. Thông thạo việc bào chế và sử dụng một số vị thuốc gia truyền độc đáo. Song sự nổi tiếng hơn ở lò vật này còn là việc chuyên tâm rèn luyện đức tính khiêm tốn và nhẫn lại cho các môn sinh, nên từ xưa tới nay, tuy lò vật này có nhiều người muốn xin vào học, nhưng không phải trò nào cũng được thầy nhận cả, nếu anh ta thiếu đức tính cần thiết đó. Bởi vì học võ cũng như được trang bị vũ khí sắc bén trong tay. Nay mai lớn lên trên đường đời còn dài, mà mỗi khi thấy vướng mắt tí chút trong cuộc sống, cũng như gặp cái tàu chuối cản lối đi trong vườn đã thấy ngứa mắt vung dao, không nhẫn nhịn kiềm chế, hơi một tí đã muốn trổ tài đem võ nghệ ra dùng thì thật tai hại cho cộng đồng và cho cả bản thân mình.
Lò vật làng Cẩm Bào, lại đặc biệt chú trọng phương pháp huấn luyện cho các đô vật sử dụng thành thạo các miếng sở trường và phong cách đạo đức thi đấu. Miếng sở trường của các đô lò vật Cẩm Bào có miếng Gồng và miếng Sườn, đối phương bị dính hai miếng này với đô vật Cẩm Bào phần thua chắc chắn cầm tay, vì tài nghệ của các đô vật Cẩm Bào thể hiện nhanh như sóc, mạnh như hổ và uyển chuyển như rồng. Nhưng để có được những miếng sở trường đó, các đô lò Cẩm Bào phải luyện tập tốt các miếng cơ bản, như: Bốc, Sườn, Gồng, Mói, Máng, Vét và các miếng Khố…Song cũng không phải vì thế mà được đánh các miếng hiểm, như: Móc Mang, Quặp cổ, Túm tóc, Lao đầu, … nên bất kỳ đô nào sử dụng miếng hiểm thì đều coi là phạm luật và bị trọng tài mời ra khỏi sới. Bởi vật có những thế gọi là miếng, trong đó có những miếng hiểm. Nếu không biết cách chống đỡ những miếng hiểm đó, người dính đòn có thể chuốc lấy cái chết trong chớp mắt hoặc tàn tât ốm yếu suốt đời.
Đến giờ trong dân gian còn lưu truyền nhiều câu truyện ca ngợi về sức khỏe và đạo đức của đô Phán thuộc lò vật làng Mỹ Phúc, vốn là một nông dân quanh năm chân lấm tay bùn, đã từng cắp nách cả tảng đá nặng đến trăm cân, người đã bước vào sới vật là giành chiến thắng. Đến nỗi ở những nơi muốn bảo toàn danh dự màu cờ sắc áo của mình, khi thấy đô Phán chuẩn bị cởi áo bước ra là đã có người đến chắp tay có lời: “Xin quan bác nhường cho chúng em cái giải hội này”.
Chuyện xưa kể rằng hội Đình năm ấy, làng Mỹ Phúc mở hội vật mời các nơi về dự, trong đó có cả một số lò vật nổi tiếng tận nơi khác cũng đến dự giải. Vốn hào hiệp và rất mến khách, đô Phán đã không vào sới mà nhường cho các đàn em, còn mình ngồi ngoài cổ vũ. Nhưng chỉ xem vài keo vật đã thấy ngứa mắt vì có nhiều pha khách chơi không đẹp. Đô Phán đã bỏ về đánh trâu vác cày ra đồng. Nhưng khi đang mải mê cày ruộng cho quên nỗi bực mình, thì có người ra gọi vì đô vật nơi khác đã cố tình chơi miếng ác, điểm huyệt đô vật của làng rồi còn thô bạo quăng xuống phía chân người xem, hòng làm nhục hội vật làng này không có đối thủ. Nghe vậy ông liền dừng trâu tháo cày về nhanh để kịp vào sới. Vẫn cứ để nguyên quần áo thợ cày lấm lem, đô Phán lăng lẽ bước vào sới xin được thách đấu. Thời gian có lẽ chỉ đủ để nhai dập miếng trầu, đối thủ đang huênh hoang múa may tự đắc, đã bị đô Phán tóm gáy nắm sườn nâng bổng lên khỏi mặt đất, rồi nhẹ nhàng đặt xuống giữa sới, rồi ông vỗ mạnh một cái giải huyệt cho anh ta hoàn hồn lồm cồm bò dạy chắp tay xin phục tài, bỏ thói khinh người bằng nửa con mắt.
Không cần nói thêm một lời, cũng đã cho họ thấy trên đời này còn nhiều cao thủ với đủ miếng độc, miếng lành để đối phó lại với các thứ hạng võ biền trong thiên hạ. Nhưng mục đích cuối cùng vẫn là giữ lấy cho mình đức tính khiêm tốn và nhắc nhở đối thủ phải coi trọng đạo đức trong thi đấu thể thao.
Điều đặc biệt nữa là các môn sinh ở các lò vật này, càng học lên cao càng tài giỏi lại càng hiền lành và luôn giữ phong độ kín đáo. Nhiều người con kể cho nhau nghe về một số đô vật trẻ đã bị đuổi học vì cao hứng, muốn khoe khoang sức mạnh để sớm được nổi danh. Hay nói cách khác các không bao giờ dung lạp những môn sinh háo danh giữa chợ. Vì đã là con nhà võ thì dù là gì đi nữa cũng luôn phải khiêm tốn, cố giữ lấy đạo đức cũng là để giữ lấy mình, bởi “Tiên học lễ, hậu học võ”.

Cùng Danh Mục:

Liên Quan Khác

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>